طرح توجیهی سالن ورزشی چند منظوره | مجموعه ورزشی

معرفی طرح توجیهی سالن ورزشی چند منظوره ورزشی | سالن اجتماعات با مشارکت بخش خصوصی در قالب قرارداد BOT

 سالن ورزشی چند منظوره یکی از مورد توجه ترین مکان هایی هستند که در هر فضای شهری موجود می باشند و بنا به موقعیت و نوع کاربری و نوع استفاده ای که دارند می‌ توانند تا حد زیادی در پویایی و نشاط محیطی که در آن وجود دارند تاثیر داشته باشند که فضا‌های ورزشی متناسب با نیاز‌های مختلف همچون نیاز سن افراد و نوع ورزشی که در آنها انجام می‌ شود می‌ توانند در مقیاس ها و انواع های مختلف طراحی شوند اما نوع کاربری هر کدام از این مکان ها ورزشی می باشد و فعالیت های ورزشی مختلف در این مکان صورت می‌ گیرد که باید این مکان ها پتانسیل لازم برای پذیرش نیاز های مختلف را داشته باشند .

لذا در این طرح سالن ورزشی چند منظوره جهت تمرین و آموزش انواع ورزش‌ های مناسب در فضای بسته مد نظر قرار گرفته است.

ورزش‌ های قابل اجرا در سالن ورزشی چند منظوره  عبارتند از:

فوتسال، والیبال، بسکتبال، هندبال، تنیس، کشتی، ژیمناستیک، بدمینتون

فضای در نظر گرفته شده در این طرح جهت احداث سالن چند منظوره 1400 مترمربع می‌ باشد، همچنین نوع سازه فلزی و نوع معماری بکار رفته فضایی و نمای خارجی ساختمان از مصالح سبک و ساندویچ پانل پیشنهاد می‌ شود.

1-3-2- سالن اجتماعات مجموعه ورزشی

سالن اجتماعات مکانی مناسب برای اجرای مراسماتی از قبیل تولد، نامزدی، عروسی، مهمانی، سالگرد ازدواج، همایش و سمینار می‌باشد.

و برگزاری انواع مراسم:

عروسی، جشن، حنابندان، نامزدی، تولد، مهمانی‌ های خانوادگی، همایش و کنفرانس، سمینار، نمایشگاه‌ ها و گالری، گردهمایی، جشن شرکت‌ ها و تقدیر از کارمندان و بازنشستگان و ….

فضای در نظر گرفته شده در این طرح جهت احداث سالن اجتماعات 700 مترمربع می‌ باشد، همچنین نوع سازه فلزی و نوع معماری بکار رفته اسکلت فلزی و نمای خارجی ساختمان از مصالح سنگ تراورتن پیشنهاد می‌‌شود.

طرح توجیهی مجموعه ورزشی سال 1400 (کلیک نمایید)

1-5-1- ویژگی‌ های سالن‌ های چند منظوره

• به‌ طور کلی توصیه می‌ شود، ورزش‌ های فوتسال، هندبال، بسکتبال، تنیس، والیبال، بدمینتون و ژیمناستیک به صورت یکجا در سالن چند منظوره تعبیه شوند.
• ابعاد زمین ورزشی در سالن‌ های چند منظوره مطابق اندازه‌ های زمین فوتسال در نظر گرفته شود. بدین ترتیب در سطح ملی اندازه این زمین۲۵*۴۲ متر و در سطح استانی ۱۸*۳۸ متر (بدون احتساب فضاهای جانبی) می‌ باشد.
• حداقل ارتفاع سالن‌ های چند منظوره برابر با ارتفاع زمین بدمینتون در نظر گرفته می‌ شود. بدین منظور ارتفاع سالن در سطح ملی۹/۱ متر می‌باشد.
• حداقل حریم در نظر گرفته شده برای زمین بازی در این سالن ،۳ متر از طرفین است.
• در این سالن لازم است ۳ گونه اتاق در نظر گرفته شود که شامل اتاقهای استراحت و تعویض لباس بازیکنان و مربیان، اتاق انبار و نگهداری از تجهیزات، اتاق مسیول سالن می‌ شوند.
• می‌ بایست ایجاد دسترسی مستقیم بین اتاق‌ های تعویض، سرویس‌ های بهداشتی و روشویی‌ های دو تیم اجتناب کرد.
• محل قرارگیری اتاق مربیان هر تیم باید به گونه‌ ای باشد که دسترسی به رختکن بازیکنان تیم مربوطه به سهولت امکان‌ پذیر باشد.
• در نظر گرفتن حداقل ۲ اتاق برای استراحت و تعویض لباس بازیکنان و دو اتاق مربی الزامی است.
• لازم است اتاق امداد و اتاق کمک‌ های اولیه در بخشی از فضای سالن پیش‌ بینی شود که انتقال مصدوم و دسترسی به تجهیزات لازم در کوتاهترین زمان به سهولت ممکن باشد.
• توصیه می‌شود در فاصله هر ۱۰ متر، مسیری برای خروج از سالن پیش‌ بینی شود.

سایر الزامات عمومی مربوط به طراحی سالن‌ های چند منظوره به شرح ذیل می‌ باشد:

تمام عملکردها حتی تفکر و اندیشیدن نیز نیاز به فضا دارد. هر نوع عملکردی که جهت برنامه دهی انتخاب می‌ شود نیازمند فضایی است که در آن به وقوع می‌ پیوندد. جهت برآورد میزان فضاهای مورد نیاز هریک از عملکردها باید به تعیین استاندارد فضایی برای آن‌ ها اقدام شود. معمولاً این اطلاعات به صورت میزان سرانه‌ی مورد نیاز برای هر فردی که با آن عملکرد ارتباط دارد ارائه می‌گردد. استاندارد فضا را می‌ توان با استفاده از روش‌ های مختلف زیر به دست‌ آورد:

• استفاده از منابع استاندارد
• از طریق بررسی شرایط مشابه در ساختمان‌ های موجود
• از طریق طراحی تجربی فضاهای مورد نیاز

1-8- خدمات قابل ارائه در طرح سالن ورزشی چند منظوره

1-8-1- فوتسال سالن ورزشی چند منظوره

فوتسال ورزشی با توپ شبیه فوتبال است که در محوطه کوچکتر انجام می شود و بخاطر فضای کمتر دارای تحرک بیشتر است. فوتسال با داشتن تحرک بیشتر به نوعی فوتبالی سرعتی است با پیش نیازهای اختصاصی از جمله تکنیکهای پایه، تاکتیک ها، چرخش ها که زیر مجموعه سیستم بازی  فوتسال است و انواع سیستمهای دفاعی فوتسال که یا براساس سیستم حمله حریف اتخاذ می شود و یا سیستم دفاعی واحدی که برای مقابله با انواع سیستم حمله اتخاذ می گردد که مبتنی بر دفاع از فضاست.

اندازه زمین بازی فوتسال: طول زمین فوتسال حداقل 25 متر و حداکثر 42 متر می باشد. عرض زمین فوتسال حداقل 15 متر و حداکثر 25 متر است.

در مسابقات بین المللی اندازه زمین فوتسال برابر است با طول حداقل 38 متر و حداکثر 42 متر و عرض حداقل 18 متر و حداکثر 25 متر می باشد. پهنای کلیه خطوط زمین فوتسال 8 سانتیمتر است. اندازه دایره وسط زمین فوتسال 3 متر می باشد.

1-8-2- بسکتبال سالن ورزشی چند منظوره

ورزش بسکتبال یک بازی گروهی و هیجان آوری است که در آن بازیکنان باید دارای سرعت عمل و تحرک بسیار باشند . خصوصیاتی چون آمادگی جسمانی ، وقت شناسی ، همکاری ، گذشت ، سرعت و دقت و همچنین ابتکارات و فنونی که ورزشکاران از خود بروز می دهند این بازی را مفرح و شادی آن را لذت بخش می نماید.

بسکتبال ورزشی است که در آن دو تیم شش نفره با هم رقابت می کنند و همه آن ها موظف هستند که توپ را فقط با دست خود لمس کنند .بسکتبال ورزشی است که در آن دو تیم شش نفره با هم رقابت می کنند و همه آن ها موظف هستند که توپ را فقط با دست خود لمس کنند . در این ورزش دوازده بازیکن (که هر تیم شش بازیکن دارد) و ۲ داور که یکی به عنوان داور اول و دیگری داور دوم است تشکیل این بازی را می دهند . همچنین یک توپ و دو سبد که هر سبد سهم یک تیم است و به عنوان دروازه آن ها به حساب می آید .

برای تورنمنت های المپیک و قهرمانی جهان ، زمین بسکتبال باید 28 متر طول و 15 متر عرض داشته باشد. سالن قانونی حداقل دارای 7 متر ارتفاع و نور کافی و مناسب برای انجام مسابقات است. خط کشی زمین باید با محل استقرار تماشاچیان و تابلوهای تبلیغاتی حداقل 2 متر فاصله داشته باشد. عرض خطوط زمین 5 سانتیمتر است و بگونه ای رسم می شود که کاملا قابل رویت باشد. دقیقا در مرکز زمین دایره ای به شعاع 80/1 متر رسم شده است. همچنین خطی موازی خطوط انتهایی زمین را از وسط به دو قسمت مساوی تقسیم می کند. منطقه سه امتیازی محوطه بیرونی نیم دایره ای به شعاع 25/6 متر است که مرکز آن زیر مرکز حلقه بسکتبال است و از خط عرضی 575/1 متر فاصله دارد.

1-8-3- هندبال سالن ورزشی چند منظوره

هندبال یک بازی تیمی است که اساس آن با اقتباس از بازی فوتبال پایه ریزی شده و نحوه ترکیب تیم و حتی تعیین فصل‌ های مناسب برای مسابقات بر مبنای بازی فوتبال تنظیم شده است

در این بازی هر تیم سعی می‌ کند توپ را با دست به درون دروازه تیم مقابل وارد کند و در عین حال از دروازه خود در مقابل حملات تیم مقابل دفاع نماید. هر تیم دارای ۱۰ بازیکن و دو دروازه‌ بان است که در داخل زمین فقط ۶ بازیکن و یک دروازه بان بازی می‌ کنند. بازیکنان از تکنیک‌ های مختلف در جهت پاس دادن توپ به یکدیگر و شوت کردن آن و یا انجام انواع حمله و ضد حمله استفاده می‌ کنند و با سد نمودن راه بازیکنان تیم مقابل، مانع موفقیت آن تیم می‌ گردند. بازی هندبال در فضای بسته توسط دو تیم که هر تیم از ۱۱ بازیکن تشکیل شده است، انجام می‌ گیرد.

با توجه به استقبال جوانان از این رشته ورزشی، پیش بینی حداقل ۱۰۰۰ نفر تماشاچی در سالن ورزشی چند منظوره توصیه می‌ شود. تماشاچیان در این سالن‌ ها در ۲ سمت طولی سالن استقرار می‌ یابند و حداقل فاصله آنها از خطوط اطراف زمین باید ۲ متر در نظر گرفته شود.

بازی هندبال نیز همانند سایر ورزش ها دارای قوانین و مقررات مختص به خود می باشد. در زیر نگاهی کلی به قوانین هندبال خواهیم انداخت:

• بازی هندبال توسط دو تیم و در یک تیم رسمی ، هندبال با 12 نفر بازیکن انجام می شود .
• زمین هندبال دارای 40 متر طول و 20 متر عرض می باشد و در هر نیمه از زمین یک دروازه وجود دارد .
• وقت بازی برای بازیکنان زن و مرد 16 سال به بالا عبارت است از دو نیمه 30 دقیقه ای با 10 دقیقه استراحت بین آن .
• هدف از انجام این بازی عبور دادن توپ از خط دروازه با استفاده از شوت که با رعایت قوانین مربوط توسط دستها انجام می شود ، می باشد .
• توپ را می توان با پاس های مختلف ( بالای سر ، سینه و …) ، دریبل ، سه گام و ……. با رعایت قوانین در زمین حرکت داد تا منجر به زدن گل شود ، هر گل در این بازی یک امتیاز محسوب می شود .

مشخصات زمین هندبال به شرح ذیل می‌ باشد:

• یک مستطیل با ابعاد 40 در 20 متر است.
• زمین بازی با یک خط عرضی به دو نیمه‌ مساوی تقسیم شده است.
• همه‌ خطوط رسم شده روی زمین باید واضح و به یک رنگ باشند.
• تمام خطوط رسم شده روی زمین باید 5 سانتی متر ضخامت داشته باشند. به جز خط دروازه که 8 سانتی متر پهنا دارد.
• خط‌های طولی زمین، خطوط جانبی (خط لمس یا touchline) و خط‌ های عرضی زمین، خط‌ های دروازه یا خط‌ های انتهایی نام دارند.
• دور تا دور زمین بازی هندبال را باید محوطه‌ ای به پهنای یک متر احاطه کند. این منطقه باید عاری از هر گونه مانع باشد تا هنگام پرتاب توپ ایجاد مزاحمت نکند.

1-8-4- والیبال سالن ورزشی چند منظوره

بازی والیبال یک ورزش تیمی و ششمین ورزش محبوب و گسترده ترین ورزش در برخی کشورهای دنیا است که در آن بازیکنان در دو تیم شش نفره، در دو سوی توری قرار می گیرند و سعی میکنند تا طبق قوانین بازی، توپ را از روی تور در زمین تیم مقابل فرود آورند. طول زمین والیبال ۱۸ متر و عرض آن ۹ است. هرتیم حداقل باید ۳ ست (یا دست) از ۵ پنج ست بازی را ببرد، تا بتواند برنده مسابقه شود.

بر اساس اطلاعات کمیته المپیک، بازی والیبال بالاتر از فوتبال، تنیس و دیگر ورزش ها محبوب ترین ورزش بازی های المپیک است. ورزش والیبال قهرمانی جهان قدیمی ترین و مهمترین رویداد والیبال بعد از بازی های المپیک است که هر چهار سال یک بار با شرکت تیمهای ملی والیبال مردان و زنان برتر جهان در یکی از کشورهای دنیا برپا میشود . همچنین، جام جهانی، لیگ جهانی و جام بزرگ قهرمانان جهان به ترتیب معتبرترین تورنمنت های ورزش والیبال در دنیا هستند. لیگ های متعددی از جمله لیگ سری آ و پرو آ در کشورهای مختلف بوجود آمده اند که جزء مسابقات داخلی آن کشور محسوب می شوند.

زمین بازی، یک مستطیل با ابعاد ۱۸ در ۹ متر است که درون منطقه آزاد قرار دارد. منطقه آزاد فضایی است که از هر ضلع زمین حداقل ۳ متر فاصله دارد. منطقه آزاد، محدوده‌ای دور تا دور زمین بازی است که در آن هیچگونه مانعی وجود ندارد. بالای منطقه آزاد، منطقه بازی آزاد است که باید حداقل ۷ متر از سطح زمین بازی بالاتر باشد.

طبق قوانین FIVB، در مسابقات جهانی و رسمی، منطقه آزاد باید از طول زمین بازی، ۵ متر و در عرض زمین، ۶/۵ متر فاصله داشته باشد. همچنین در این بازی‌ها فضای بازی آزاد باید حداقل ۱۲/۵ متر ارتفاع از سطح زمین داشته باشد.

1-8-5-تنیس سالن ورزشی چند منظوره

تِنیس  ورزشی راکتی است که بین دو نفر (سینگل) یا بین دو تیم دو نفره (دوبل) بازی می‌ شود. هر بازیکن با یک راکت، توپ تنیس ( توپی لاستیکی با پوشش نمدی) را به زمین حریف پرتاب می‌کند. بازیکنی (یا تیمی) که زودتر امتیاز نهائی را به دست آورد برنده‌ است.

این ورزش نخست در بریتانیا و بیشتر میان اشراف‌ زادگان رایج شد و سپس به سایر کشورهای انگلیسی راه یافت و اکنون در همه کشورها بازی می‌ شود. به دلیل تجهیزات گران‌ قیمت و زمین مناسب برای انجام این ورزش، هنوز هم تنیس به عنوان یکی از ورزش‌ های گران‌ قیمت شناخته می‌ شود.

تنیس از ورزش‌ های المپیک است. در برخی از کشورها به آن تنیس میدانی می‌ گویند تا از ورزش دیگری بنام تنیس شاهی که در سالن و در زمینی با اندازه دیگری بازی می‌شود و همچنین تنیس روی میز که در برخی کشورها با نام پینگ پنگ جدا گردد.

مشخصات زمین تنیس به شرح ذیل می‌ باشد:

تنیس را در یک زمین مستطیل شکل بازی می کنند و معمولاً اندازه زمین تنیس کمی متفاوت می باشد و گاهی اوقات برای سهولت بیشتر، این زمین پهن تر و عریض تر خواهد بود و معمولا طول زمین تنیس 23.77 1 و پهنای آن 8.23 متر می باشد و در اطراف این زمین می توان منطقه ای را برای افتادن توپ در آن جا قرار داد.

این زمین به دو قسمت تقسیم می شود، ناحیه ای برای پایان بازی قرار داده می شود که حدود 1.7 متر می باشد و مرکز آن نیز 914 سانتی متر است. زمین را با خط های مختلف از یکدیگر جدا می کنند و هر قسمت از دو طرف تور را به دو قسمت تقسیم می کنند که به آن محل سرویس می گویند و معمولا سطح زمین را می توان تغییر داد، که سه متغیر اصلی برای آن وجود دارد.

زمین تنیس معمولا از خاک رس می باشد و نسبتا نرم است و به راحتی می توان روی آن دوید و حرکت کرد.

1-8-6- کشتی سالن ورزشی چند منظوره

کُشتی نوعی ورزش است که در آن دو انسان غیر مسلح با یکدیگر گلاویز شده و برای به زمین زدن یا بی‌ تعادل کردن حریف خود تلاش می‌ کنند. کشتی یکی از قدیمی‌ ترین و فراگیرترین ورزش‌ های دنیا است و احتمالا در دوران ماقبل تاریخ با تغییر شکل در جنگ‌ های تن‌ به‌ تن و جایگزین کردن مرگ یا صدمات شدید با یک پیروزی نمادین ایجاد شده‌ است. شواهد بسیاری از حضور کشتی در تمامی تمدن‌ های آغازین بشری وجود دارد. البته اولین بار در یونان باستان به یک ورزش واقعی تبدیل و در سال ۷۰۴ پ.م وارد المپیک شد. در المپیک باستان قهرمان کشتی پس از قهرمان پرتاب دیسک مهمترین پهلوان یونان شمرده می‌ شد. داستان رقابت اودیسه و آژاکس که هومر در ایلیاد روایت کرده‌ است از قدیمی‌ ترین و باشکوه‌ ترین داستان‌ های مربوط به کشتی است. سبک‌ های متنوعی از کشتی در کشورهای مختلف دنیا تمرین می‌ شود. از مهمترین سبک‌ های ملی و محلی کشتی می‌توان به انواع کشتی با کمربند شامل گلیما در ایسلند، شوینگن در سوئیس، گوراش در آسیای میانه و نیز سومو و جوجیتسو در ژاپن، سامبو در روسیه و کشتی حرفه‌ ای در آمریکا اشاره کرد.

تقریبا تمام کشورهای دنیا دو سبک المپیکی کشتی یعنی کشتی فرنگی و کشتی آزاد را پذیرفته‌اند تفاوت این دو در آن است که در کشتی فرنگی که بیشتر در اروپای قاره‌ ای محبوب است گرفتن پائین کمر و استفاده از پا ممنوع است اما در کشتی آزاد کشتی‌ گیران اجازه همین اعمال را دارند. مسابقات این دو رشته زیر نظر فدراسیون بین‌ المللی کشتی فیلا برگزار می‌ شود.

ابعاد تشک کشتی به شرح ذیل می‌ باشد:

در میان تشک کشتی یک دایره به قطر یک متر قرار دارد، که کشتی گیران از این منطقه بازی خود را آغاز می کنند. ناحیه میانی تشک کشتی دایره ای به شعاع 7 متر است و پیرامون آن بوسیله یک دایره حلقوی قرمز رنگ، به قطر حلقه 1 متر پوشش داده می شود، که به آن ناحیه غیر فعال (passive zone) می گویند.  در بیرون این حلقه قرمز، فضای آزادی با حداقل قطر 1.5 متر  قرار دارد، که منطقه حفاظت نامیده می شود.  این ناحیه خارج از مرزهای بازی می باشد و  اگر کشتی گیر، طرف مقابل را به این ناحیه بیاندازد، می تواند قبل از بازگشت به میان تشک، امتیاز کسب کند. همچنین پیشنهاد می شود که در بیرون زمین و در برابر کشتی گیران، 2 متر فضای مقامات و داوران در نظر گرفته شود.

پیش از هر بازی، باید تشک  شسته و ضد عفونی شود تا از آلودگی تشک کشتی جلوگیری شود. همچنین این اقدامات بهداشتی، باید  برای بهداشت تشک صاف و یا سطح  یکنواخت و غیر ساینده (شامل بوم)، نیز اعمال شود. کناره های زمین کشتی بصورت مورب به رنگهای قرمز و آبی مشخص شده اند، و این رنگها با لباسهای کشتی گیران، همرنگ می باشد.

1-8-7- ژیمناستیک سالن ورزشی چند منظوره

ژیمناستیک به عنوان رشته ی مادر و پایه ی رشته ها معرفی گردیده است و در این موضوع نسبت به ورزش شنا و دو میدانی اولویت بیشتری هم دارد. ژیمناستیک به عنوان یک ورزش فعال دارای سابقه‌ ای در حدود 2000 سال است ولی به عنوان یک ورزش رقابتی دارای عمری در حدود 100 سال می‌ باشد

در سال 1881 فدراسیون بین‌ المللی ژیمناسیک تأسیس شد که بعدها به نام هیئت فدراسیون ژیمناستیک اروپا تغییر نام یافت. این سازمان پیشقدم در مسابقات بین‌ المللی بود.

ژیمناستیک ورزشی است که حرکات بدن را هماهنگ و موزون می‌ سازد. در حقیقت ژیمناستیک را می‌ توان به عنوان یک هنر در نظر گرفت. در مسابقات ژیمناستیک، میزان توانایی، قدرت، هماهنگی و انعطاف بدنی افراد ارزیابی می‌ شود

اما ورزش ژیمناستیک را با دو هدف می توان کارکرد :

• همگانی: کسب آمادگی بالا برای ورود به رشته های ورزشی دیگر
• قهرمانی : ادامه ی این ورزش به صورت حرفه ای و کسب افتخار در این ورزش.

رشته‌ های مختلف ژیمناستیک در طرح سالن ورزشی چند منظوره عبارتند از:

• حرکات زمینی: کل زمین و فضای موجود در این رشته برای انجام حرکات زمینی مورد استفاده قرار می‌گیرد. سالتوس‌ های مختلف، حرکات چرخشی و پیچشی و فرودهای متعدد به عنوان موارد امتیاز آور در این رشته می‌ باشند.
• حلقه ثابت: این حلقه‌ها باید به طور کامل ثابت و تحت کنترل باشند. شخص ژیمناست‌ کار باید به طور کامل و ثابت، تعادل بدن خود را برای نمایش حرکات زیبا در این حلقه‌ ها حفظ کند.
• پرش: ارتفاع و کل مسافت طی شده و شتاب ژیمناست‌ کار به طور کلی موارد مورد امتیاز و مطرح در این رشته می‌باشد. شخص ورزشکار، پرشی با حرکت آکروباتیک در هوا انجام می‌ دهد و یک فرود ثابت و تعادلی باعث ایجاد جلوه در حرکت او می‌ شود.
• ژیمناستیک یک ورزش عالی برای جوانان است . بسیاری افراد هستند که با ژیمناستیک رشد کرده و دکتر ،معلم، وکیل، تاجر، پروفسور، افسر پلیس، پرستار، دانشمند و غیره شده اند .
• میله پارالل: تاب خوردن و پرواز از قسمت‌ های مهم این رشته می‌باشد. مشکل‌ ترین قسمت در انجام حرکات در این رشته، زمانی است که فرد ژیمناست‌ کار برای انجام حرکت و جابجایی در قسمت جلو و پشت سالتوس باید میله‌ ها را رها کند.
• حرکات خرک: این رشته یکی از دشوارترین بخش حرکات دسته و جا به جایی دست‌ ها به همراه حرکات پیچیده بدن روی خرک می‌ باشد. این موقعیت به ژیمناست‌ کار این امکان را می‌ دهد که بطور فوق‌ العاده‌ای از یک پرتاب به چرخش دیگر بدن خود را موج دهد.
• میله‌ های افقی: میله‌ های افقی یا میله ارتفاع به عنوان یک رشته مهم برای نمایش میزان مهارت شخص ژیمناست‌ کار به حساب می‌ آید.

کلیه مسابقات رسمی و تمرینات حرفه ای ژیمناستیک در سالن سرپوشیده برگزار می شوند . فضای اجرای این ورزش می تواند بنا به ابعاد سالن موجود تغییراتی داشته باشد . در واقع رد زمینهای کوچکتر راهروهای بین وسایل مختلف را با ابعاد کوچکتری در نظر می گیرند و یا چیدمان وسایل را اندکی تغییر می دهند .

به طورکلی زمین ژیمناستیک در مسابقات رسمی ، زمینی مستطیل شکل است که ابعاد آن برای مسابقات المپیک 5/33 × 73 متر در نظر گرفته شده است . برای دیگر مسابقات اندازه 34 ×60 متر ( با در نظر گرفتن حریم ) ، ابعاد مطلوبی است که می تواند به عنوان استاندارد زمین ژیمناستیک مدنظر قرار گیرد .

ابعاد زمین در مسابقات محلی ، استانی ، منطقه ای و برای تمرینات می تواند تفاوت اندکی داشته باشد . به طور کلی عاملی که ابعاد زمین را تحت تاثیر قرار می دهد طریقه چیدمان وسایل است . همانطور که در فصل قبل اشاره شد تجهیزات این ورزش برای بانوان و آقایان متفاوت است . روشهای مختلف چیدمان این تجهیزات در کنار یکدیگر می تواند موجب تفاوتهایی در ابعاد و اندازه های زمین گردد .

1-8-8- بدمینتون سالن ورزشی چند منظوره

بدمینتون بازی ای است که با راکت توپ پردار یا پلاستیکی در زمینی که به وسیله تور به دو قسمت مساوی تقسیم شده است ، انجام می شود . این بازی در هوای آزاد نیز انجام می گردد .

ورزش بدمینتون به عنوان یک بازی پر هیجان و شاداب، محبوبیت و طرفداران زیادی پیدا کرده است. بازی بدمینتون سرعتی بوده و نیازمند استقامت، دقت، تعادل و تصمیم گیری‎‌های بسیار سریع می‎‌باشد.

باید توجه داشت توپ بدمینتون سبک می باشد در نتیجه در مکان هایی که باد می وزد به طور دلخواه نمی توان بازی کرد . هرگاه در هر قسمت زمین یک نفر قرار بگیرند آن بازی را یک نفره و یا سینگل و هرگاه دو نفر قرار گیرند آن را بازی دونفره یا دوبل می گویند . در این بازی تا مادامی که توپ در فضای بین زمین ها قرار دارد بازی ادامه می یابد ولی زمانی که توپ به زمین یا موانعی برخورد کند و بازی قطع شود بازی از جریان خارج می شود. در ضمن بازیکنان هربار نمی توانند بیش از یک ضربه به توپ وارد نمایند.

تعیین مدل و نحوه مشارکت با بخش خصوصی در طرح سالن ورزشی چند منظوره و سالن اجتماعات

با توجه به وضعیت خاص کشورهای در حال توسعه و بحران های مالی در این کشورها امکان تامین سرمایه مورد نیاز برای اجرای پروژه ها بعضأ به راحتی فراهم نمی شود، بنابراین انتخاب روش تامین مالی مناسب در مورد پروژه ها مساله مهمی است.

اخیرا استفاده از قراردادهای ساخت، بهره برداری و انتقال، جهت خصوصی سازی، جذب سرمایه های خارجی، دسترسی به تکنولوژی پیشرفته و مهارت های فنی و بهره مندی از مدیریت کارآمد، مورد توجه دولت ایران نیز قرار گرفته است. مهمترین و موثرترین راه حل تحقق اهداف توسعه در یک کشور، وجود ساختار اقتصادی توانمند با بازار مالی فعال است.

نکته مهم در مورد انتخاب هر کدام از این روش ها شرایط و ویژگی های پروژه و کشور میزبان پروژه و به دست آوردن بهترین بازده مورد انتظار می باشد. روشی مورد توجه قرار میگیرد تا بتواند با کمترین میزان وقت و هزینه، جوابگوی ریسک های پروژه باشد. سیاست های اتخاذ شده کشور میزبان در به کار گیری هر کدام از این روش ها بسیار حائز اهمیت است چه بسا روش‌ های مفیدی با توجه به شرایط پروژه و در نظر گرفتن موارد دیگر قابل تصور باشد. اما عدم توجه دولت یا خط‌مشی سیاست های اقتصادی کشور میزبان یا ناآگاهی آنها و مهیا نبودن زیرساخت های موردنیاز مانع از به کارگیری آن شیوه شود.

از طرفی توجه متولیان پروژه در پیش بینی و در نظر گرفتن شیوه تامین مالی مناسب با شرایط پروژه در به کار گیری روش‌های مختلف تامین مالی بسیار موثر است. در حالت کلی برای رسیدن به یک ساختار مناسب باید روش های تخصیص ریسک، نوع قراردادها، جنبه های حقوقی و مالی هر ساختار و هماهنگی آن با شرایط پروژه مورد بررسی قرار گیرد.

چهارچوب نحوه مشارکت و مدل پیشنهادی واگذاری مصوب برای این طرح بصورت B.O.T می‌ باشد که در ادامه تشریح گردیده.

4-2- تعریف B.O.T

یکی از شرط های لازم و اساسی برای انتخاب طرف های درگیر در پروژه در فرآیند برگزاری مناقصه، شناخت ارکان و ویژگی های هر پروژه است. لذا ضروری است ضمن شناخت همه جانبه پروژه های زیربنایی که به روش B.O.T اجرا می شوند، ارکان آن و حیطه وظایف و اختیارات عوامل پروژه مشخص شوند تا شیوه موثر انتخاب برنده مناقصه امکان پذیر گردد.

B.O.T حاکی از مدل یا ساختاری از عملکرد سازمان، بنیاد یا شرکتی گفته می شود که از سرمایه گذاری خصوصی برای ایجاد و توسعه بخش های زیربنایی، که بطور سنتی در انحصار بخش دولتی بوده است، بهره می گیرد

در روش ساخت، بهره برداری، انتقال، سرمایه گذار، پروژه را از مرحله مطالعات بنیادین و پایه شروع کرده و پس از امکان سنجی و طراحی اولیه، طرح های تفصیلی و اجرایی را جهت اجرا تهیه می کند و پس از انجام مراحل تهیه و ساخت کلا و قطعات، عملیات ساختمان و نصب را انجام داده و پروژه را راه اندازی می کند. سرمایه گذار عالوه بر طراحی، ساخت و اجرای پروژه، مسئول تأمین مالی پروژه نیز هست. در نهایت در یک دوره 10 الی 15 ساله از پروژه بهره برداری کرده (زمان امتیاز) و بر اساس قرارداد منعقد شده با دولت میزبان در این دوره اصل و فرع پول خود را برداشت کرده و در پایان دوره امتیاز، بخش خصوصی پروژه را به دولت میزبان انتقال می دهد که معمولا قیمتی بابت آن پرداخت نمی شود. در این حالت بر خالف روش بیع متقابل، سرمایه گذار مسئول بهره برداری است و دوره بازپرداخت در این روش معمولا از روش بیع متقابل طوالنی تر است. روش ساخت-بهره برداری -انتقال اگرچه از زمان تدوین آن بیش از بیست سال نمی گذرد، ولی با ایجاد ساختاری جامع، همه دست اندرکاران امر را جهت انجام فرآیند کامل احداث گرد هم می آورد.

تأمین مالی پروژه کلید اصلی در تعریف و تشخیص یک قرارداد B.O.T و سنگ بنای این رویکرد است؛ به این معنی که وام دهندهعمدتاً به دارائی ها و بازدهی پروژه جهت بازپرداخت اصل و فرع وام مربوطه اتکا می کند تا سایر منابع تأمینی مثل ضمانت دولت و یا حتی دارایی حامیان مالی پروژه.

تعریف های متفاوتی از B.O.T شده است که در میان آنها، تعریف ارائه شده توسط Pollalis و Menheere کا‌ملتر است:

“در روش B.O.T، طرف خصوصی قرارداد یا صاحب امتیاز، یک امتیاز برای توسعه و بهره برداری از یک سری تسهیالت عمومی از طرف عمومی (دولتی) که دولت خوانده می شود، دریافت می کند. توسعه شامل تأمین مالی، طراحی و ساخت تسهیالت، مدیریت و تعمیرات بعدی تسهیالت و کسب سود از آن می باشد. صاحب امتیاز بازگشت سرمایه گذاری را با بهره برداری در طول دوره بدست می آورد. صاحب امتیاز در مدت امتیاز مانند مالک تسهیلات رفتار می کند و در پایان دوره امتیاز، مالکیت تسهیلات را بدون هزینه ای به دولت واگذار می کند” .

سازمان روش B.O.T براساس مشارکت بخش خصوصی و دولتی طراحی گردیده است. با تأمین مالی از طرف بخش خصوصی در جهت خدمت به منافع ملی، پروژه های B.O.T توان بسیار خوبی برای انتقال تکنولوژی و بالا بردن توان ساخت محلی دارد که کمک بزرگی به توسعه بازار سرمایه های ملی است، ضمن اینکه منافع مختلفی را نیز ایجاد می نماید.

در روش B.O.T نکاتی هستند که دولت در فرآیند پذیرش پیشنهادات، به آنها حساس بوده و شرکت کنندگان در مناقصه باید به آنها توجه خاص نشان دهند و در مقابل تضمین هایی وجود دارند که بخش خصوصی برای حضور در پروژه B.O.T از دولت میزبان درخواست خواهد کرد و دولت برای آماده سازی محیط اقتصادی- سیاسی کشور باید آنها را مهیا کند.

بسیاری از کشورهای در حال توسعه با استفاده از روش B.O.T نسبت به اجرای پروژه های زیربنائی اقدام نموده اند.

روش B.O.T مانند دیگر روش های خصوصی سازی متضمن افزایش هزینه خدمات عمومی است و می بایست عامه مردم برای پذیرش این افزایش هزینه در برابر افزایش کیفیت، با مفهوم و اقتضائات آن آشنا شوند.

4-3- ساختار سرمایه‌ گذاری B.O.T

با توجه به تعدد و جایگاه ویژه پروژه های زیربنایی درسطح کشور، که به عنوان شریان های حیاتی یک کشور شناسایی می‌ شوند، و نقش آنها در توسعه‌ ی اقتصادی کشور، ضرورت توجه ویژه به این پروژه ها و انجام مطالعات ارزیابی اقتصادی، فنی و مالی درمورد آنها آشکار غیرقابل اجتناب است.

زیرساخت ها به عنوان استخوان‌بندی در هر جامعه‌ ای در نظر گرفته می‌ شوند. این شامل بزرگراه‌ ها، راه آهن، بنادر، پل‌ ها، مجموعه‌ های بزرگ شهری، نیروگاه، تونل ها، امکانات شهری مانند بهداشت و آب، و امکانات دیگر در خدمت نیازهای عمومی می‌ باشد. بودجه کافی مورد نیاز برای ساخت و نگهداری زیرساخت‌ های لازم، و همچنین نیاز فوری برای چنین پروژه‌ هایی همراه با کمبود بودجه مزمن تجربه شده توسط سازمان های عمومی، استفاده از تامین مالی نوآورانه را تشویق کرده است.

تداوم رشد اقتصادی ایران، مانند دیگر کشورهای در حال توسعه، نیازمند ایجاد توسعه تاسیسات زیربنایی کشور است. به همین دلیل در چهار برنامه توسعه اقتصادی کشور، سرمایه گذاری زیادی بر روی زیربناها انجام گرفته است. ولی در این راه گلوگاه‌ هایی مانع ساخت و گسترش این تسهیلات می‌ شود. هزینه های بسیار زیاد و مدت زمان اجرای پروژه های زیربنایی به عنوان یکی از موانع از یک سو و میزان منابع سرمایه گذاری دولتی از سوی دیگر بیانگر این واقعیت است که دستیابی به اهداف مورد نظر با اتکا به این منابع امکان پذیر نخواهد بود. دولت ها از جمله ایران برای رفع این مشکلات به بخش خصوصی روی آورده‌ اند و آن ها را برای حضور در پروژه های زیر بنایی، که قبلا در انحصار دولت بوده است، دعوت کرده‌ اند. از همین رو در سال‌ های اخیر ضمن درک این واقعیت که منابع دولتی جوابگوی نیازهای کشور نیست، جهت دستیابی به توسعه‌ ی پایدار اقتصادی از بخش خصوصی در توسعه‌ی طرح های زیربنایی استفاده شده است و سیاست خصوصی سازی و کاهش حجم دولت به عنوان یکی از سیاست های اصلی اقتصادی مورد توجه قرار گرفته است، به طوریکه با ابلاغ سیاست های اصل 44 قانون اساسی و تعیین حدود فعالیت‌ های اقتصادی توسط دولت، ضرورت خصوصی سازی آشکار شده و فرآیند آن در کشور جدی شده است.

یکی از متداول ترین و موفقیت آمیز ترین روش های مشارکت بخش دولتی و خصوصی در پروژه های زیربنایی، روش B.O.T است.

در این روش، بخش خصوصی وظیفه طراحی، ساخت و بهره برداری پروژه را انجام می دهد و تامین مالی پروژه را به عهده می‌ گیرد. در مقابل دولت به او امتیاز بهره برداری را برای مدت معینی از پروژه می دهد تا بخش خصوصی با برداشت از درآمد پروژه، سرمایه ها و وام های گرفته شده را بازپرداخت کرده، سود احتمالی را برداشت کرده و پس از منقضی شدن مدت امتیاز، تاسیسات را به دولت واگذار نماید.

روش B.O.T به عنوان سیستم اجرای پروژه و سرمایه گذاری بخش خصوصی، درحالی مورد توجه متخصصان و کارشناسان قرار گرفته است که دولت جمهوری اسلامی ایران براساس بند ث و بند غ تبصره ی دو ماده واحده ی بودجه ی سال 84 و در اجرای ماده ی 13 قانون چهارم توسعه‌ ی اقتصادی اجتماعی و فرهنگی کشور مجاز به تامین و تضمین منابع مالی از بازارهای سرمایه‌ گذاری و در قالب قراردادهای تامین مالی پروژه ها و یا مشارکت در آنها و همچنین قرارداد تسهیلات مالی با تامین‌ کنندگان منابع مالی مشتمل بر پیمانکار و یا سازنده ی طرح، اشخاص حقوقی ایرانی، بانک‌ ها و سایر موسسات اعتباری مالی و پولی شده است. همچنین طبق ماده ی 13 قانون چهارم توسعه ی اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور به دولت اجازه داده شده است از تسهیلات بلند مدت خارجی به منظور رشد اقتصاد ملی دانایی محور در تعامل با اقتصاد جهانی استفاده نماید.

به همین دلیل وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، اقدام به اجرای این روش جهت پروژه تالار مرکزی شهر تبریز نموده است.

لازم به ذکر می‌باشد که روش B.O.T دارای شرایط پیش‌ نیازی می‌ باشد تا بتواند موفق گردد که در ادامه به تشریح روش B.O.T پروژه شهربازی شهرک شاهدیه یزد پرداخته شده است.

4-4- تفاوت B.O.T با خصوصی سازی

علیرغم اینکه پرداختن به خصوصی سازی و بررسی محدوده آن و ارزیابی آن از اهداف این تحقیق نمی باشد، اما به دلیل ضرورت تمایز بین خصوصی سازی و روش B.O.T اشاره ای به این موضوع می گردد.

در روش B.O.T امتیاز گیرنده بخش خصوصی مسئول طراحی ، تامین مالی، ساخت( یا بازسازی ) و بهره برداری از پروژه خواهد بود، که در پایان زمان امتیاز می بایست پروژه را به دولت تحویل دهد.

در خصوصی سازی، درآمد های شرکت پروژه زیربنایی را به بخش خصوصی منتقل می نماید و مسئولیت تامین مالی برای توسعه آینده و هرگونه سرمایه گذاری الزم که در امتیاز نامه تعیین گردیده و یا طبق مقررات دولت می بایست صورت گیرد، به عهده بخش خصوصی خواهد بود.

فرق اساسی B.O.T با خصوصی سازی این است که درخصوص سازی بخش خصوصی از بهره برداری آزاد پروژه نفع می برد و دولت سهم ناچیزی در پروژه دارد و اساسا پروژه در انحصار بخش خصوصی است، در حالیکه در یک پروژه سازمان یافته B.O.T امروزی دولت میزبان است که تصمیم به اجرای پروژه می گیرد، اهداف آنرا تعیین می کند، مشخصات و شرایط نگهداری آن را در طول دوره بهره برداری بطوری تامین می کند که نتایج حاصل از اجرای پروژه در راستای اهداف ملی قرارگیرند. به عالوه دولت میزبان، پیمانکار B.O.T را از طریق مناقصه های مناسب طوری انتخاب می کند که نتیجه قرارداد، هم برای دولت میزبان و هم برای پیمانکار سودمند باشد. بر عکس انحصارات قدیم، قرارداد های B.O.T، از اشکال همکاری بین بخش های خصوصی و دولتی است که در آن سرمایه گذاری و بهره وری بخش خصوصی در خدمت منافع بخش دولتی قرار می گیرد. در حقیقت ساختار مشارکت بر اساس تسهیم ریسک بین طرفین دولتی و خصوصی متفاوت خواهد بود.]4[

برخلاف روش خصوصی سازی، در این روش دولت حق کنترل استراتژیک همه جانبه ای را بر تکمیل پروژه زیر بنائی برای خود محفوظ می دارد.

پس بر خلاف آنچه که تصور می شود B.O.T با خصوصی سازی کامل متفاوت است.

4-5- انواع B.O.T

همانطور که اشاره شد، پروژه های B.O.T، بر پایه اعطای امتیاز توسط کارفرما به یک کنسرسیوم بخش خصوصی برای ساخت )شامل تامین منابع مالی ، طراحی ، مدیریت ساخت پروژه و تدارک پروژه( ، بهره برداری)شامل مدیریت و بهره برداری و نگهداری از تسهیلات، فروش محصولات و تحویل خدمات، تالش برای بازپرداخت هزینه های سرمایه گذاری و تامین مالی پروژه و تحصیل سود مورد نظر( و انتقال تسهیالت بدون هیچ هزینه ای و در شرایط مطلوب و قابل کارکرد به کارفرما، بنا شده است . حال تغییر در نحوه واگذاری یک یا چند مورد از وظایف فوق روشهای متنوعی را ایجاد کرده است که مشابهت زیادی با روش B.O.T دارند.

روشهای زیر همگی در قالب B.O.T قرار می گیرند:

• ساخت، مالکیت، بهره برداری، انتقال[1]
• طراحی، ساخت، بهره برداری[2]
• طراحی، ساخت، بهره برداری، انتقال[3]
• ساخت ، مالکیت، بهره برداری[4]
• ساخت، انتقال، بهره برداری[5]
• طراحی، ساخت، تامین مالی، بهره برداری[6]
• ساخت، اجاره، انتقال[7]
• ساخت، بهره برداری، نوسازی[8]

در روش BOOT بانی پروژه مسئولیت طراحی، ساخت ، تامین مالی، بهره برداری، نگهداری و همچنین ریسک های مالی پروژه را در زمان مشخص شده بر عهده می گیرد. در واقع در این دوره مالکیت پروژه به بخش خصوصی واگذار می شود و در پایان، مالکیت به دولت منتقل می شود. در واقع تفاوت عمده آن با روش B.O.T انتقال ریسک ها به بانی پروژه در اثر انتقال مالکیت است.

در روش DBO قرارداد طراحی و ساخت به صورت یکپارچه با قرارداد نگهداری و بهره برداری در می‌آید. در این روش مالکیت در اختیار بخش خصوصی باقی می ماند و در نهایت دولت مالکیت منتقل شده به بخش خصوصی را بعد از دوره مشخص با قیمت از پیش تصویب شده خریداری می کند و در نتیجه تمام ریسک های مالکیت تسهیلات را قبول می نماید.

لازم به ذکر می‌ باشد نوع قرارداد B.O.T‌ در طرح  سالن ورزشی چند منظوره و سالن اجتماعات BRT می‌ باشد که کارفرما بعد از مدت زمان اعطای امتیاز، طرح مورد نظر را از سرمایه‌ گذار تحویل می‌ گیرد.

[1] BOOT (Build, Own, Operate, Transfer)

[2] DBO( Design , Build, Operate)

[3] DBOT(Design, Build, operate, Transfer)

[4] BOO(Build, Own, Operate)

[5] BTO(Build, Transfer, Operate)

[6] DBFO(Design, Build, Finance, Operate)

[7] BRT or BLT(Build, Rent/Lease, Transfer)

[8] BOR(Build, Operate, Renewal)