طرح توجیهی اسانس طبیعی

معرفی طرح توجیهی اسانس طبیعی | خوراکی

اسانس ها ترکیبات معطری هستند که از اندام های مختلف گیاهان مانند برگ ، پوست ، گل ، میوه ، دانه و ریشه گرفته می شوند . در حال حاضر از حدود 90 گیاه امکان استخراج اسانس وجود دارد . به علت تبخیر اسانس ها در اثر مجاورت هوا و در حرارت عادی ، آنها را روغن های فرار یا اتری یا اسانس های روغنی نیز می نامند . اسانس ها به طور کلی بیرنگ هستند بخصوص هنگامی که تازه تهیه شده باشند ولی در اثر مرور زمان به علت اکسیداسیون و رزینی شدن رنگ آنها تیره می شود . برای جلوگیری از این تغییرات باید اسانس ها را در مکان خنک ، خشک ، ظرف های سر بسته و پر از جنس شیشه نگهداری نمود .

اسانس شامل مخلوط پیچیده ای از مواد شیمیایی آلی مثل ترپینوئیدها، آلدئیدها، الکل ها، استرها و ستن ها و … می باشند. اسانسها نوعی ترکیبات فرار بوده که از تقطیر مواد فرار موجود در اندامهای مختلف گیاهان تازه یا خشک همراه با بخار آب بدست می آید و وزن مخصوص آنها غالباً از آب کمتر است.
بطور کلی اسانسها در الکل کاملاً حل می شوند، در صورتی که با آب غیر قابل اختلاط هستند اما به اندازه کمی در آب حل شده و بوی خود را به آن انتقال م یدهند (مانند عرقیات گیاهی، گلاب) که ماده اصلی موجود در آن بر اثر حرارت، گرما و هوا تغییر می یابد، همچنین طعم اسانسها نیز با یکدیگر متفاوت است. اسانس ها دارای خصوصیات مشترکی بوده و عمدتاً ترپینوئیدهایی هستند که قابل تقطیر بوده و لکه ثابت روی کاغذ بجا نمی گذارند، برخلاف روغن های ثابت با قلیائی ها صابونی نمی شوند آنها دارای طعمهای گس، ملایم، سوزاننده، تلخ و شیرین می باشند .

انواع اسانس ها
اسانس ها را می توان بر اساس میزان خلوص و همچنین موارد اولیه مورد استفاده برای تولید آنها به دو گروه عمده طبقه بندی کرد :
– اسانس های طبیعی Naturalessence
منشاء اصلی این اسانس ها گیاهان و میوه ها می باشد که از طرق مختلف استخراج می گردد . این اسانس ها خود به سه نوع زیر تقسیم می گردند

1-اسانس های صنایع غذایی و داروئی
این نوع اسانس ها حالت غذایی داشته و در انواع مواد غذایی ، آشامیدنی ها ، دسر ها ، داروها و سایر خوراکی ها استفاده می گردند .
2-اسانس های صنایع آرایشی ، بهداشتی و پاک کننده ها
این نوع اسانس ها حالت غذایی نداشته و به عنوان اسانس های صنعتی غیر خوراکی محسوب می گردند. این اسانس ها در ساخت صابون ها ، شامپوها و مواد آرایشی مورد استفاده دارند .
3-اسانس های مورد استفاده در عطر و ادکلن
این اسانس ها از خلوصیت بسیار بالا برخوردار بوده و بوی آنها نیز در سطح فوق العاده است و لذا از آنها در ساخت عطر و ادکلن استفاده می گردد.

–اسانس های مصنوعی یا شیمیائی Artificialessence
این اسانس ها فرآورده هایی هستند که بطور تجاری از مواد شیمیایی آلی مشابه اسانس های طبیعی تهیه می گردند و بوئی مشابه اسانس های طبیعی را دارا می باشند که از آن جمله می توان به بنزآلدئید با طعم گیلاس ، اتیل بوتیرات با طعم آناناس و متیل آنترانیلات با طعم انگور و … اشاره کرد .
کاربرد اسانس های شیمیائی یا مصنوعی در صنایع بهداشتی ، آرایشی و بعضا نیز غذایی است که در مجموع این اسانس ها سبب ایجاد مشکلات و بیماری هایی در انسانها می گردند و به همین علت مسئولین صنعتی و بهداشتی جهان و حتی ایران در حال حذف تولید و مصرف آنها می باشند .