طرح توجیهی عرقیات گیاهی

معرفی طرح توجیهی عرقیات گیاهی معطر

در این گزارش طرح توجیهی عرقیات گیاهی از لحاظ فنی مالی و اقتصادی مورد بررسی قرار گرفته است. کشور ایران یکی از بکر ترین و مستعد ترین مناطق برای پرورش و تولید انواع گیاهان دارویی است. در گذشته از این ظرفیت طبیعی که کارکردی بهداشتی– درمانی دارد، بهره برداری چندانی نمی شد، اما طی ۱۰ سال گذشته کشت، پرورش و تولید اقلام دارویی، بهداشتی و آرایشی، مکمل های دارویی و خوراکی رشد چشمگیری داشته و شرکت های داروسازی به این سمت گرایش پیدا کرده‌اند.

از طرفی تولید و تجارت گیاهان دارویی در سال های اخیر با توجه به مزایای بسیاری که دارد رقم قابل ملاحظه ای را به خود اختصاص داده است، بر اساس گزارش ایرنا و بانک جهانی، بازار تولید و مصرف گیاهان دارویی جهان در ۳ دهه اخیر از کمتر از ۵ میلیارد دلار به بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار رسیده است. این رقم تا سال ۲۰۵۰ میلادی به ۵۰۰میلیارد دلار خواهد رسید. این آمار گویای افق روشن گیاهان دارویی در صنعت داروسازی جهان است.

تنوع گونه‌های دارویی دارای ترکیبات ارزشمند، گیاهان دارای ارزش اقتصادی بالا مانند زعفران و گل محمدی، تنوع اقلیمی برای تولید انواع گونه‌ های دارویی، نیروی انسانی و منابع انرژی ارزان از پتانسیل‌های مهم کشور جهت توسعه کشت و صنایع مرتبط با گیاهان دارویی است.

توجه و گرایش به محصولات طبیعی منجر به توسعه استفاده صنایع مختلف غذایی، دارویی، آرایشی و بهداشتی از گیاهان دارویی و سایر ترکیبات طبیعی در محصولات خود شد. امروزه بازار بزرگی در سطح جهان برای کاشت، داشت، برداشت و فرآیند سازی این گیاهان وجود دارد. به غیر از فواید پزشکی این گیاهان، اشتغالزایی و کار آفرینی مهم‌ ترین جنبه مورد توجه در این بحث است. از کشت این گیاهان تا فرآوری و تبدیل آنها به داروهای گیاهی زمینه مساعدی برای ایجاد شغل فراهم می‌ شود.

پیشنهادی: طرح توجیهی عرقیات گیاهی | بسته بندی گیاهان دارویی بصورت خانگی (کلیک نمایید)

عرقیات گیاهی (گیاهان دارویی) فراورده هایی هستند که از جوشانیدن یک گیاه و یا مخلوطی از گیا هان مختلف در برابر بخار آب و سرد کردن بخارات حاصله بدست آید. به عبارت دیگر عرقیات گیاهی به فراورده هائی گفته می‌شود که از تقطیر مواد فرار موجود در اندامهای مختلف گیاهان همراه با بخار آب بدست می آیند . این اندام ها معمولا ماکول بوده و به شکل تازه نظیر بید مشک ، نسترن و گل محمدی ویا خشک نظیر نعناع ، آویشن و غیره می باشند . این محصول به عنوان طعم دهنده به مواد غذایی، دارو و نوشیدنی مورد مصرف قرار گرفته و در پاره ای از موارد اسانس آن پس از تخلیص در ساخت شیرینی جات بکار برده می‌شود

1-2- معرفی کاربردهای عرقیات گیاهی معطر

عرقیات گیاهی و گیاهان می‌ توانند در سلامت و اقتصاد مردم کشور نقش موثری داشته باشند، بر اساس پژوهش‌ های موسسات علمی، از کل ۸هزار گونه گیاهی شناخته شده در کشور، بیش از ۲ هزار و ۱۰۰ گیاه دارویی شناسایی شده است و واجد خواص دارویی می باشد که در اکثر نقاط ایران کشت می شود و  می‌ت واند در صنایع داروسازی، عطری، آرایشی- بهداشتی، مکمل غذایی، رنگ‌ دهنده، طعم‌ دهنده، آفت‌کش، ادویه‌جات و سایر صنایع قابل استفاده باشد.

پیشنهادی: طرح توجیهی اسانس گیری گیاهان دارویی (کلیک نمایید)

 1-3- بازار هدف طرح توجیهی واحد تولید عرقیات گیاهی و دارویی

 متاسفانه با وجود بازار ۱۰۰میلیارد دلاری کشت و فرآوری گیاهان دارویی در کشورهای جهان، در حال حاضر کشور ایران به رغم داشتن شرایط اقلیمی مناسب و تنوع گیاهی به مراتب بهتر از اروپا، سهم تجارت جهانی ایران از این بازار بزرگ کمتر از ۱۰۰میلیون دلار است.

این در حالی است که در داخل کشور نیز توجه به داروهای گیاهی قابل توجه نیست؛ زیرا سرانه مصرف سالانه گیاهان دارویی در ایران ۳۰گرم است، اما در چهار، پنج سال گذشته وضعیت بهتر شده و استقبال عمومی از این اقلام دارویی و خوراکی افزایش پیدا کرده است. این سرانه در اروپا ۹۰۰ و در کشور آمریکا در حدود ۲۵۰۰ گرم است.

سطح زیر کشت این گیاهان در کشور حدود ۸۰ هزار هکتار است که در برنامه جامعی که برای این منظور تهیه شده است مقرر شده است این عدد به ۲۰۰هزار هکتار برسد. این اعداد و ارقام نشان از توانمندی و ظرفیت بالای کشور دارد که تاکنون مغفول مانده ولی با اقدامات مناسبی که ظرف چند سال اخیر صورت گرفته این مقدار در حال افزایش است.

تعداد واحدهای تولیدی در کشور که فقط به طور اختصاصی به تولید و فرآوری گیاهان دارویی بپردازند کم است که شاید به ۵۰ واحد برسد، بعضاً در برخی از واحدهای تولید دارو، بخش های مجزایی وجود دارد که به طور خاص در کنار مجموعه به تولید گیاهان دارویی می پردازد.

صادرات گیاهان دارویی، حالا کم کم به یکی از سود آورترین شاخه های اقتصاد کشاورزی تبدیل می شود. بر اساس پیش بینی فائو (سازمان جهانی خواربار و کشاورزی) حجم تجارت گیاهان دارویی تا  سال ۲۰۵۰ تا ۱۰۰برابر شده و به ۵ هزار میلیارد دلار می رسد. این موضوع در شرایطی رخ می دهد که موضوع درمان بدون عوارض شیمیایی در کشورهای صنعتی جهان به صورت جدی پیگیری می شود.

حدود ۵۰گونه مختلف گیاه دارویی با قابلیت صادرات در کشور وجود دارد، طبق آمار سایت سازمان خوار‌‌بار جهانی، رازیانه، بادیان، انیسون و گشنیز چهار قلم اصلی صادراتی گیاهان‌ دارویی ایران را تشکیل می‌ دهند. همینطور صمغ‌ های گیاهی و عصاره شیرین‌ بیان از مهم‌ ترین اقلام مورد علاقه این دو کشور اروپایی (ایتالیا و آلمان) در خرید از ایران است. به طور قطع صادرات گیاهان دارویی علاوه بر  ارزآوری خوبی که به همراه دارد سبب رونق این کسب و کار در کشور می شود.

خوشبختانه با گسترش روزافزون مصرف فرآورده های گیاهان دارویی و تمایل به استفاده از داروها با منشا گیاهی در جوامع جهانی و کشورهای توسعه یافته و از طرفی استفاده گسترده این محصول چه در صنعت داروسازی و چه در صنایع غذایی، آرایشی و بهداشتی، با توجه به قابلیت هایی در کشور وجود دارد فرصت مغتنمی است تا به بهترین نحو ممکن برای رشد تولید و صادرات محصول مذکور تلاش کرد و حضور خود را در بازارهای جهانی بیش از بیش افزایش دهیم.